पकिण्णक वग्ग

परदुक्खूपधानेन,अत्तनो सुखमिच्छति ।वेरसंसग्गसंसट्ठो,वेरा सो न परिमुच्चति ॥

Paradukkhūpadhānena,attano sukhamicchati;Verasaṁsaggasaṁsaṭṭho,verā so na parimuccati.

जो इतरांना दुःख देऊन स्वतःचे सुख शोधतो, तो वैराच्या गुंत्यात अडकतो आणि वैरातून सुटत नाही.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Seeking their own happiness by imposing suffering on others, intimate with enmity, they’re not freed from enmity.

यञ्हि किच्चं अपविद्धं,अकिच्चं पन करीयति ।उन्नळानं पमत्तानं,तेसं वड्ढन्ति आसवा ॥

Yañhi kiccaṁ apaviddhaṁ,akiccaṁ pana karīyati;Unnaḷānaṁ pamattānaṁ,tesaṁ vaḍḍhanti āsavā.

जे करण्याजोगे ते सोडतात आणि न करण्याजोगे करतात, अशा उद्धट आणि प्रमादी लोकांचे आस्रव वाढत जातात.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): They dump what should be done, and do what should not be done. For the insolent and the negligent, their defilements only grow.

येसञ्च सुसमारद्धा,निच्चं कायगता सति ।अकिच्चं ते न सेवन्ति,किच्चे सातच्चकारिनो ।सतानं सम्पजानानं,अत्थं गच्छन्ति आसवा ॥

Yesañca susamāraddhā,niccaṁ kāyagatā sati;Akiccaṁ te na sevanti,kicce sātaccakārino;Satānaṁ sampajānānaṁ,atthaṁ gacchanti āsavā.

ज्यांनी कायगता स्मृतीचा अभ्यास नीट अंगीकारला आहे, ते न करण्याजोगे करत नाहीत आणि करण्याजोगे सदैव करतात. अशा स्मृतिमान आणि जागरूक लोकांचे आस्रव संपुष्टात येतात.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Those that have properly undertaken constant mindfulness of the body, don’t cultivate what should not be done, but always do what should be done. Mindful and aware, their defilements come to an end.

मातरं पितरं हन्त्वा,राजानो द्वे च खत्तिये ।रट्ठं सानुचरं हन्त्वा,अनीघो याति ब्राह्मणो ॥

Mātaraṁ pitaraṁ hantvā,rājāno dve ca khattiye;Raṭṭhaṁ sānucaraṁ hantvā,anīgho yāti brāhmaṇo.

माता, पिता, दोन क्षत्रिय राजे आणि कर वसूल करणाऱ्यासह राष्ट्र यांचा वध करून ब्राह्मण निष्पाप होऊन चालतो. अट्ठकथेनुसार ही प्रतीके आहेत: माता म्हणजे तृष्णा, पिता म्हणजे अहंकार, दोन राजे म्हणजे शाश्वत आणि उच्छेद दृष्टी, आणि राष्ट्र म्हणजे इंद्रिये व त्यांच्याशी जोडलेला राग.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Having slain mother and father, and two aristocratic kings, and having wiped out the kingdom with its tax collector, the brahmin walks on untroubled.

मातरं पितरं हन्त्वा,राजानो द्वे च सोत्थिये ।वेयग्घपञ्चमं हन्त्वा,अनीघो याति ब्राह्मणो ॥

Mātaraṁ pitaraṁ hantvā,rājāno dve ca sotthiye;Veyagghapañcamaṁ hantvā,anīgho yāti brāhmaṇo.

माता, पिता, दोन श्रोत्रिय राजे आणि पाचवा वाघ यांचा वध करून ब्राह्मण निष्पाप होऊन चालतो. अट्ठकथेनुसार वाघ हे पाचव्या नीवरणाचे, म्हणजे संशयाचे, प्रतीक आहे; अर्थ आहे सर्व क्लेशांचा अंत.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Having slain mother and father, and two prosperous kings, and a tiger as the fifth, the brahmin walks on untroubled.

सुप्पबुद्धं पबुज्झन्ति,सदा गोतमसावका ।येसं दिवा च रत्तो च,निच्चं धम्मगता सति ॥

Suppabuddhaṁ pabujjhanti,sadā gotamasāvakā;Yesaṁ divā ca ratto ca,niccaṁ dhammagatā sati.

गोतमांचे ते शिष्य नेहमी प्रसन्नपणे जागे होतात, जे दिवसरात्र सतत धम्माचे अनुस्मरण करतात.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): The disciples of Gotama always wake up refreshed, who day and night constantly recollect the teaching.

सुप्पबुद्धं पबुज्झन्ति,सदा गोतमसावका ।येसं दिवा च रत्तो च,निच्चं सङ्घगता सति ॥

Suppabuddhaṁ pabujjhanti,sadā gotamasāvakā;Yesaṁ divā ca ratto ca,niccaṁ saṅghagatā sati.

गोतमांचे ते शिष्य नेहमी प्रसन्नपणे जागे होतात, जे दिवसरात्र सतत संघाचे अनुस्मरण करतात.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): The disciples of Gotama always wake up refreshed, who day and night constantly recollect the Saṅgha.

सुप्पबुद्धं पबुज्झन्ति,सदा गोतमसावका ।येसं दिवा च रत्तो च,निच्चं कायगता सति ॥

Suppabuddhaṁ pabujjhanti,sadā gotamasāvakā;Yesaṁ divā ca ratto ca,niccaṁ kāyagatā sati.

गोतमांचे ते शिष्य नेहमी प्रसन्नपणे जागे होतात, जे दिवसरात्र सतत शरीराविषयी स्मृतिमान असतात.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): The disciples of Gotama always wake up refreshed, who day and night are constantly mindful of the body.

सुप्पबुद्धं पबुज्झन्ति,सदा गोतमसावका ।येसं दिवा च रत्तो च,अहिंसाय रतो मनो ॥

Suppabuddhaṁ pabujjhanti,sadā gotamasāvakā;Yesaṁ divā ca ratto ca,ahiṁsāya rato mano.

गोतमांचे ते शिष्य नेहमी प्रसन्नपणे जागे होतात, ज्यांचे मन दिवसरात्र अहिंसेत रमते.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): The disciples of Gotama always wake up refreshed, whose minds day and night delight in harmlessness.

सुप्पबुद्धं पबुज्झन्ति,सदा गोतमसावका ।येसं दिवा च रत्तो च,भावनाय रतो मनो ॥

Suppabuddhaṁ pabujjhanti,sadā gotamasāvakā;Yesaṁ divā ca ratto ca,bhāvanāya rato mano.

गोतमांचे ते शिष्य नेहमी प्रसन्नपणे जागे होतात, ज्यांचे मन दिवसरात्र भावनेत, म्हणजे ध्यानसाधनेत, रमते.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): The disciples of Gotama always wake up refreshed, whose minds day and night delight in meditation.

दुप्पब्बज्जं दुरभिरमं,दुरावासा घरा दुखा ।दुक्खोसमानसंवासो,दुक्खानुपतितद्धगू ।तस्मा न चद्धगू सिया,न च दुक्खानुपतितो सिया ॥

Duppabbajjaṁ durabhiramaṁ,Durāvāsā gharā dukhā;Dukkhosamānasaṁvāso,Dukkhānupatitaddhagū;Tasmā na caddhagū siyā,Na ca dukkhānupatito siyā.

प्रव्रज्या कठीण, त्यात रमणे कठीण; गृहस्थजीवनही कठीण आणि दुःखद; न जुळणाऱ्यांसोबत राहणे दुःखद. संसारात भटकणारा दुःखात पडतो, म्हणून भटकणारा होऊ नका, दुःखात पडू नका.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Going forth is hard, it’s hard to be happy; life at home is hard too, and painful, it’s painful to stay when you’ve nothing in common. A traveler is a prey to pain, so don’t be a traveler, don’t be prey to pain.

सद्धो सीलेन सम्पन्नो,यसोभोगसमप्पितो ।यं यं पदेसं भजति,तत्थ तत्थेव पूजितो ॥

Saddho sīlena sampanno,yasobhogasamappito;Yaṁ yaṁ padesaṁ bhajati,tattha tattheva pūjito.

जो श्रद्धावान आणि शीलवान आहे, कीर्ती आणि धन यांनी संपन्न आहे, तो जिथे जिथे जातो तिथे त्याचा सन्मान होतो.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): One who is faithful, accomplished in ethics, blessed with fame and wealth, is honored in whatever place they frequent.

एकासनं एकसेय्यं,एको चरमतन्दितो ।एको दमयमत्तानं,वनन्ते रमितो सिया ॥पकिण्णकवग्गो एकवीसतिमो ॥

Ekāsanaṁ ekaseyyaṁ,eko caramatandito;Eko damayamattānaṁ,vanante ramito siyā.Pakiṇṇakavaggo ekavīsatimo.

जो एकटा बसतो, एकटा झोपतो, न थकता एकटा विचरतो आणि एकट्याने स्वतःचे दमन करतो, तो वनात आनंद पावेल.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Sitting alone, sleeping alone, tirelessly wandering alone; one who tames themselves alone would delight within a forest.