मल वग्ग

पण्डुपलासोव दानिसि,यमपुरिसापि च ते उपट्ठिता ।उय्योगमुखे च तिट्ठसि,पाथेय्यम्पि च ते न विज्जति ॥

Paṇḍupalāsova dānisi,Yamapurisāpi ca te upaṭṭhitā;Uyyogamukhe ca tiṭṭhasi,Pātheyyampi ca te na vijjati.

आता तू पिकल्या पानासारखा झाला आहेस, यमाचे दूत तुझी वाट पाहत आहेत. तू निघण्याच्या दारात उभा आहेस, पण वाटेसाठी तुझ्याकडे कोणतीही शिदोरी नाही.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Today you’re like a withered leaf, Yama’s men await you. You stand at the departure gates, yet you have no supplies for the road.

सो करोहि दीपमत्तनो,खिप्पं वायम पण्डितो भव ।निद्धन्तमलो अनङ्गणो,दिब्बं अरियभूमिं उपेहिसि ॥

So karohi dīpamattano,Khippaṁ vāyama paṇḍito bhava;Niddhantamalo anaṅgaṇo,Dibbaṁ ariyabhūmiṁ upehisi.

स्वतःसाठी बेट बना, लवकर प्रयत्न करा, सुज्ञ व्हा. मळ धुऊन निर्दोष झालात की तुम्ही आर्यांच्या दिव्य भूमीला पोहोचाल.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Make an island of yourself! Swiftly strive, learn to be wise! Purged of stains, flawless, you’ll go to the heavenly realm of the noble ones.

उपनीतवयो च दानिसि,सम्पयातोसि यमस्स सन्तिकं ।वासो ते नत्थि अन्तरा,पाथेय्यम्पि च ते न विज्जति ॥

Upanītavayo ca dānisi,Sampayātosi yamassa santikaṁ;Vāso te natthi antarā,Pātheyyampi ca te na vijjati.

तुझे आयुष्य सरले आहे, आता तू यमाकडे निघाला आहेस. वाटेत कुठे थांबा नाही आणि तुझ्याकडे शिदोरीही नाही.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): You’ve journeyed the stages of life, and now you set out to meet Yama. Along the way there’s nowhere to stay, yet you have no supplies for the road.

सो करोहि दीपमत्तनो,खिप्पं वायम पण्डितो भव ।निद्धन्तमलो अनङ्गणो,न पुनं जातिजरं उपेहिसि ॥

So karohi dīpamattano,Khippaṁ vāyama paṇḍito bhava;Niddhantamalo anaṅgaṇo,Na punaṁ jātijaraṁ upehisi.

स्वतःसाठी बेट बना, लवकर प्रयत्न करा, सुज्ञ व्हा. मळ धुऊन निर्दोष झालात की तुम्ही पुन्हा जन्म आणि जरा यांच्याकडे येणार नाही.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Make an island of yourself! Swiftly strive, learn to be wise! Purged of stains, flawless, you’ll not come again to rebirth and old age.

अयसाव मलं समुट्ठितं,ततुट्ठाय तमेव खादति ।एवं अतिधोनचारिनं,सानि कम्मानि नयन्ति दुग्गतिं ॥

Ayasāva malaṁ samuṭṭhitaṁ,Tatuṭṭhāya tameva khādati;Evaṁ atidhonacārinaṁ,Sāni kammāni nayanti duggatiṁ.

लोखंडातून निर्माण झालेला गंज त्याच लोखंडाला खाऊन टाकतो, तसेच मर्यादा सोडून वागणाऱ्याला त्याचीच कर्मे दुर्गतीला नेतात.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): It is the rust born on the iron that eats away the place it arose. And so it is their own deeds that lead the overly-ascetic to a bad place.

असज्झायमला मन्ता,अनुट्ठानमला घरा ।मलं वण्णस्स कोसज्जं,पमादो रक्खतो मलं ॥

Asajjhāyamalā mantā,anuṭṭhānamalā gharā;Malaṁ vaṇṇassa kosajjaṁ,pamādo rakkhato malaṁ.

उजळणी केली नाही तर मंत्रांना मळ लागतो, निगा राखली नाही तर घराला मळ लागतो. आळस हा रूपाचा मळ आणि बेसावधपणा हा रक्षकाचा मळ आहे.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Not rehearsing is the stain of hymns. The stain of houses is neglect. Laziness is the stain of beauty. A guard’s stain is negligence.

मलित्थिया दुच्चरितं,मच्छेरं ददतो मलं ।मला वे पापका धम्मा,अस्मिं लोके परम्हि च ॥

Malitthiyā duccaritaṁ,maccheraṁ dadato malaṁ;Malā ve pāpakā dhammā,asmiṁ loke paramhi ca.

दुराचरण हा स्त्रीचा मळ, कंजूषपणा हा दात्याचा मळ. पापकर्मे या लोकी आणि परलोकी दोन्हीकडे मळच आहेत.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Misconduct is a woman’s stain. A giver’s stain is stinginess. Bad qualities are a stain in this world and the next.

सुजीवं अहिरिकेन,काकसूरेन धंसिना ।पक्खन्दिना पगब्भेन,सङ्किलिट्ठेन जीवितं ॥

Sujīvaṁ ahirikena,kākasūrena dhaṁsinā;Pakkhandinā pagabbhena,saṅkiliṭṭhena jīvitaṁ.

निर्लज्जासाठी जगणे सोपे असते, जो कावळ्यासारखा धीट, पाठीमागे निंदा करणारा, उद्धट, गर्विष्ठ आणि भ्रष्ट असतो.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Life is easy for the shameless. With all the rude courage of a crow, they live pushy, rude, and corrupt.

हिरीमता च दुज्जीवं,निच्चं सुचिगवेसिना ।अलीनेनाप्पगब्भेन,सुद्धाजीवेन पस्सता ॥

Hirīmatā ca dujjīvaṁ,niccaṁ sucigavesinā;Alīnenāppagabbhena,suddhājīvena passatā.

लज्जाशील माणसासाठी जगणे कठीण असते, जो सदैव शुद्धी शोधतो, अनासक्त, नम्र, शुद्ध उपजीविका असलेला आणि विवेकी असतो.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Life is hard for the conscientious, always seeking purity, neither clinging nor rude, pure of livelihood and discerning.

यो पाणमतिपातेति,मुसावादञ्च भासति ।लोके अदिन्नमादियति,परदारञ्च गच्छति ॥

Yo pāṇamatipāteti,musāvādañca bhāsati;Loke adinnamādiyati,paradārañca gacchati.

या जगात जो प्राण्यांची हत्या करतो, खोटे बोलतो, चोरी करतो, परस्त्रीगमन करतो,

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Take anyone in this world who kills living creatures, speaks falsely, steals, commits adultery,

सुरामेरयपानञ्च,यो नरो अनुयुञ्जति ।इधेव मेसो लोकस्मिं,मूलं खणति अत्तनो ॥

Surāmerayapānañca,yo naro anuyuñjati;Idheva meso lokasmiṁ,mūlaṁ khaṇati attano.

आणि मद्य व मादक पेयांच्या आहारी जातो, तो याच लोकी स्वतःचेच मूळ खणून काढतो.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): and indulges in drinking beer and wine. Right here they dig up the root of their own self.

एवं भो पुरिस जानाहि,पापधम्मा असञ्ञता ।मा तं लोभो अधम्मो च,चिरं दुक्खाय रन्धयुं ॥

Evaṁ bho purisa jānāhi,pāpadhammā asaññatā;Mā taṁ lobho adhammo ca,ciraṁ dukkhāya randhayuṁ.

हे माणसा, जाणून घे की पापकर्मे असंयमातून होतात. लोभ आणि अधर्म तुला दीर्घकाळ दुःखात न शिजवोत.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Know this, my man: they are unrestrained and wicked. Don’t let that greed and unrighteousness inflict pain on you for long.

ददाति वे यथासद्धं,यथापसादनं जनो ।तत्थ यो च मङ्कु भवति,परेसं पानभोजने ।न सो दिवा वा रत्तिं वा,समाधिमधिगच्छति ॥

Dadāti ve yathāsaddhaṁ,yathāpasādanaṁ jano;Tattha yo ca maṅku bhavati,paresaṁ pānabhojane;Na so divā vā rattiṁ vā,samādhimadhigacchati.

लोक आपल्या श्रद्धेनुसार आणि प्रसन्नतेनुसार दान देतात. इतरांना मिळालेल्या अन्नपाण्यावरून जो खट्टू होतो, त्याला दिवसा वा रात्री समाधी लाभत नाही.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): The people give according to their faith, according to their confidence. If you get upset over that, over others’ food and drink, you’ll not, by day or by night, become immersed in samādhi.

यस्स चेतं समुच्छिन्नं,मूलघच्चं समूहतं ।स वे दिवा वा रत्तिं वा,समाधिमधिगच्छति ॥

Yassa cetaṁ samucchinnaṁ,mūlaghaccaṁ samūhataṁ;Sa ve divā vā rattiṁ vā,samādhimadhigacchati.

ज्याने ही भावना छाटून टाकली, मुळासकट उपटली, नष्ट केली, त्याला दिवसा आणि रात्री समाधी लाभते.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): Those who have cut that out, dug it up at the root, eradicated it, they will, by day or by night, become immersed in samādhi.

नत्थि रागसमो अग्गि,नत्थि दोससमो गहो ।नत्थि मोहसमं जालं,नत्थि तण्हासमा नदी ॥

Natthi rāgasamo aggi,natthi dosasamo gaho;Natthi mohasamaṁ jālaṁ,natthi taṇhāsamā nadī.

रागासारखा अग्नी नाही, द्वेषासारखी पकड नाही, मोहासारखे जाळे नाही आणि तृष्णेसारखी नदी नाही.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): There is no fire like greed, no crime like hate, no net like delusion, no river like craving.

परवज्जानुपस्सिस्स,निच्चं उज्झानसञ्ञिनो ।आसवा तस्स वड्ढन्ति,आरा सो आसवक्खया ॥

Paravajjānupassissa,niccaṁ ujjhānasaññino;Āsavā tassa vaḍḍhanti,ārā so āsavakkhayā.

जो इतरांचे दोष शोधत राहतो आणि सतत चिडत असतो, त्याचे आस्रव वाढत जातात आणि तो त्यांच्या क्षयापासून दूर राहतो.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): When you look for the flaws of others, always finding fault, your defilements only grow, you’re far from ending defilements.

आकासेव पदं नत्थि,समणो नत्थि बाहिरे ।पपञ्चाभिरता पजा,निप्पपञ्चा तथागता ॥

Ākāseva padaṁ natthi,samaṇo natthi bāhire;Papañcābhiratā pajā,nippapañcā tathāgatā.

आकाशात पाऊलखूण नसते, आणि या धम्माबाहेर खरा श्रमण नाही. लोक प्रपंचात रमतात, तथागत प्रपंचापासून मुक्त असतात.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): In the atmosphere there is no track, there’s no true ascetic outside here. People enjoy proliferation, the Realized Ones are free of proliferation.

आकासेव पदं नत्थि,समणो नत्थि बाहिरे ।सङ्खारा सस्सता नत्थि,नत्थि बुद्धानमिञ्जितं ॥मलवग्गो अट्ठारसमो ॥

Ākāseva padaṁ natthi,samaṇo natthi bāhire;Saṅkhārā sassatā natthi,natthi buddhānamiñjitaṁ.Malavaggo aṭṭhārasamo.

आकाशात पाऊलखूण नसते, आणि या धम्माबाहेर खरा श्रमण नाही. कोणताही संस्कार चिरंतन नाही, आणि बुद्ध कधीच विचलित होत नाहीत.

इंग्रजी (भिक्खू सुजातो): In the atmosphere there is no track, there’s no true ascetic outside here. No conditions last forever, the Awakened Ones are not shaken.